201912.27
Off
0

Pozew o przyczynianie się do zaspokajania potrzeb rodziny, zasada równiej stopy życiowej małżonków

Obowiązek
przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny powstaje z chwilą zawarcia
małżeństwa i istnieje niezależnie od łączącego małżonków ustroju majątkowego.
Podstawą prawną tego obowiązku jest przepis art. 27 kodeksu rodzinnego i
opiekuńczego, stanowiący konkretyzację obowiązku małżonków współdziałania dla
dobra rodziny w celu zapewnienia równej stopy życiowej wszystkim członkom
rodziny. Jednym z obowiązków małżonków jest dbanie o dobro rodziny.
Każdy z małżonków zobowiązany jest przyczyniać się do zaspokajania potrzeb
rodziny zgodnie ze swoimi możliwościami zarobkowymi i majątkowymi. Art. 27
kodeksu rodzinnego i opiekuńczego stanowi, iż oboje małżonkowie obowiązani są,
każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych,
przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek
założyli. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi może polegać także, w całości lub w
części, na osobistych staraniach o wychowanie dzieci i na pracy we wspólnym
gospodarstwie domowym.

Ustalając
wysokość środków utrzymania, należy mieć na uwadze że małżonkowie, mają co do
zasady prawo do podobnej stopy życiowej.

Koszty niezbędne
do zaspokajania potrzeb rodziny obejmują koszty prowadzenia wspólnego
gospodarstwa oraz  koszty zaspokajania osobistych potrzeb małżonków w tym
wydatki związane z rozwojem zawodowym małżonka, dzięki którym zwiększą się
dochody  uzyskiwane w przyszłości.

Rodzaj potrzeb
zaspokajanych w drodze świadczenia alimentacyjnego zależy od uzasadnionych i
indywidualnych potrzeb członków rodziny uzależnionych od wieku czy stanu
zdrowia.

Małżonkowie są
zobligowani do zaspokajania potrzeb rodziny pomimo zerwania pożycia
małżeńskiego. Zobowiązani są do
wzajemnej pomocy i alimentacji także w okresie pozostawania w separacji
faktycznej, jeżeli wymaga tego dobro rodziny i sytuacja osobista jednego z
małżonków.

Zgodne z uchwałą
z dnia 1976.10.13 SN
III CZP 49/76
okoliczność,
że małżonek pozostający w separacji faktyczne jest zdolny do pracy zarobkowej
bądź ma możność taką pracę uzyskać, sama przez się nie pozbawia go roszczenia
do współmałżonka na podstawie art. 27 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego o
zaspokojenie swych potrzeb w zakresie odpowiadającym zasadzie równej stopy
życiowej małżonków.

Wielokrotnie
również zdarza się, że w czasie trwania wspólnego pożycia jeden z małżonków nie
pracował, tylko zajmował się prowadzeniem wspólnego gospodarstwa domowego oraz
wychowaniem dzieci stron. Zgodnie jednakże z wyrokiem SN z dnia 1975.01.23 III CRN 369/74 jeżeli w czasie trwania wspólnego pożycia
jeden z małżonków zajmował się tylko wychowaniem dzieci i prowadzeniem
gospodarstwa domowego, to drugi małżonek, który bez uzasadnionej przyczyny
opuścił rodzinę, nie może zwolnić się od obowiązku alimentacyjnego względem
współmałżonka na tej tylko podstawie, że współmałżonek ten jest zdolny do pracy
zarobkowej. 

Jednym z podstawowych założeń
polskiego prawa rodzinnego jest obowiązek wzajemnego wspierania się członków
rodziny. Oboje małżonkowie obowiązani są, każdy według swych sił oraz swych
możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb
rodziny, nie ma przy tym znaczenia to, czy małżeństwo jest bezdzietne lub
wprawdzie ma dzieci, ale te utrzymują się samodzielnie. Indywidualne
potrzeby współmałżonka mogą być zaliczone do
kategorii potrzeb rodziny, gdy zaspokojenie ich jest w danych okolicznościach
usprawiedliwione interesem rodziny i odpowiada zasadom współżycia społecznego,
a przede wszystkim zasadzie jednakowej stopy życiowej wszystkich członków
rodziny.

Zakres tego obowiązku kształtuje zasada, że stopa życiowa małżonków,
choćby pozostających w faktycznym rozłączeniu, powinna być z reguły równa.
Dlatego też obowiązek małżonka z art. 27 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie
powstaje i nie zależy od tego, czy drugi małżonek znajduje się w niedostatku,
lecz od tego, by jeden z małżonków nie mógł zaspokajać swoich potrzeb w takim
zakresie, w jakim może to uczynić małżonek drugi.

Adwokat Kinga Janus